
زمان:13/2/85 مکان: دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، سالن ابن خلدون طی برگزاری همایش دو روزه بررسی مسایل علوم اجتماعی ایران
دکتر ساروخانی پژوهش را اساس و پایه تولید علم در جامعه می دانند که در واقع اساس جامعه را تشکیل می دهد. هر جامعه بنابر اقتضائات زمان و نیاز خود به علم روی می آورد بنابراین نیاز به پژوهشگری دارد که مستندات علمی را بدان عرضه کند پس پژوهشگر یک نهاد اجتماعی است و باید مستندات حوزه علم را به روح جامعه تزریق کند.به عنوان مثال برای ساختن یک سد دو نوع تحقیق باید صورت گیرد. اول پژوهش های فنی، مشخص کردن نوع و مقاومت مصالح و... و دوم در حوزه انسانی تبعات احداث سد، جابجایی ساکنین ، محل اسکان آنان و تبعات زیست – محیطی آن باید بررسی شود. دکتر ساروخانی چالش ها و تنگناهای پژوهش در ایران را بررسی کردند و مهمترینشان را برشمردند:موضوع مورد مطالعه در پژوهش انسان است و این مسئله تحقیق را دشوار می کند . در ضمن روح پنهان کار حاکم بر ایران نیز یکی از موانع بر سر راه پژوهشگر است . در عین حال عدم تربیت پژوهشگر خلاق و کارآمد و با انگیزه از دیگر ضعف هایی است که پژوهش را در ایران با مشکل مواجه کرده است. گذشته از اینها آشنا نبودن مدیران با تحقیقات اجتماعی و تقبل نکردن هزینه ها و نداشتن صبر و پذیرش یافته های تحقیق از دیگر چالش های فرا روی پژوهش است.ایشان همچنین در یک دسته بندی کلی این تنگناها را در سه زمینه بیان داشتند:
- عرصه تولید داده های علمی
- عرصه توزیع داده های علمی
- عرصه مصرف داده های علمی
در عرصه تولید داده های علمی محدودیت هایی وجود دارد:
- محدودیت های فنی در تولید داده های علمی
- محدودیت های انسانی در تولید داده های علمی
- محدودیت های اجتماعی - فرهنگی در تولید داده های علمی
- محدودیت های اقتصادی در تولید داده های علمی
در عرصه توزیع داده های علمی محدودیت هایی وجود دارد:
- محدودیت های اشاعه داده های علمی
- محدودیت های زنجیره ای شدن داده های علمی
- محدودیت های دستیابی مشتریان به داده های علمی
در عرصه مصرف داده های علمی محدودیت هایی وجود دارد:
- محدودیت های اجتماعی در مصرف داده های علمی
- محدودیت های سنتی در مصرف داده های علمی
- محدودیت های فردی در مصرف داده های علمی
در پایان ایشان اظهار امیدواری کردند که با بیان و تشریح این محدودیت ها، مشکلات بر سر راه تولید، توزیع و مصرف و کاربرد داده های علمی برطرف شود و تحقیق و تفحص در هر رشته جایگاه واقعی خود را بیابد.