
"بسمه تعالي"
سازمان سنجش آموزش كشور، در ظاهرـ و همانگونه كه از نامش پيداست ـ متولي امر سنجش صلاحيت داوطلبان براي تحصيل در مقاطع مختلف نظام آموزشي كشور است. نظامي كه مي بايست آينده كشور را از نظر توان علمي و فني تامين كند. اهميت نقش اين سازمان از اين جهت است كه به دليل محدوديت پذيرش دانشجو، امكان ادامه تحصيل در سطوح بالا تنها اختصاص به تعداد معدودي از دانشجويان دارد كه بتوانند از پسِ آزمون كارشناسي ارشد، كه توسط سازمان مذكور برگزار مي شود، برآيند. به ظاهر نيز اينگونه مي نمايد كه هر فرديكه در اين آزمون موفق مي شود، شايستگي حضور در مقطع كارشناسي ارشد را مي يابد. اما متاسفانه، اين ظاهر امر است.
دردي را كه مي خواهيم فرياد كنيم، پشت پرده هاي تلخي است كه به وقوع مي پيوندد و حق صدها و بلكه هزاران دانشجوييست كه بر باد مي رود. و آنان كه مي دانند، يا دم نمي زنند و يا جرأت ندارند. و چه كنيم كه باز هم دانشجوست كه بايد فرياد بزند و از حق مسلم و ابتدايي خودش ـ يعني وجود فضايي برابر در آزمون ـ دفاع كند. چه، در اين كشور، دانشجو مانند ساير مردم، هم بايد فكر نان باشد، هم فكر كار باشد و...
علاوه بر اين ها فكر درس! و حالا هم كه فكر نظام آموزشي!
محور گفته هايي كه در ادامه مي آيد، ناگفته هاي آزمون كارشناسي ارشد رشته علوم اجتماعي و پژوهش اجتماعي است كه از آن مطلع بوديم، و از آزمون ديگر رشته ها اطلاع چنداني نداشتيم. هرچند، مشكلاتي كه مطرح مي شود، به يقين به شكل هاي متفاوت گريبانگير ساير رشته ها و ديگر دانشجويان شركت كننده نيز، خواهد بود. متن حاضر را نوشتيم كه همه حق دوستان و عدالت طلبان و تمامي دانشجوياني كه امتحان داده اند و نداده اند و تمام اساتيدي كه دلشان به حال آينده علمي اين سرزمين مي سوزد، بدانند كه چه چيزهايي اتفاق مي افتد و كسي دم برنمي آورد. وچنانچه در اين ميان حتي يكنفر هم مسئوليتش را دريابد، مارا كفايت است.
از چند هفته پيش از امتحان، شنيده مي شد كه استاد "الف" در دانشگاه "ب" گفته است كه به من برگه اي داده اند و گفته اند براي امتحان سئوال طرح كن!! از چندين نفر مي شنيديم اما باورمان نمي شد. با خود مي انديشيديم كه مگر مي شود يك استاد، تا اين اندازه بي تعهد باشد كه اعلام كند من امسال طراح سئوال كنكور هستم. چراكه در اين صورت همه به دنبال جزوه هاي كلاسي اين استاد مي روند و آن ها را مي خوانند و نكاتي كه دركلاس تاكيد مي كند را به خاطر مي سپارند. هر چه به امتحان نزديك تر مي شديم، اطمينان مان نسبت به وثوق خبر بيشتر مي شد، اما اميدوار بوديم كه شايعه اي بيشتر نباشد. از سوي ديگر، شنيده مي شد كه استاد "ج" در دانشگاه "د" از سئوالات سال گذشته كه او طراح آن سئوالات نبوده است! شكايت دارد و از اينكه دانشجويانش به دليل ـ احتمالا بدي ـ سئوالات! در كارشناسي ارشد قبول نشده اند، ناراحت است. و مستقيم و غير مستقيم بيان كرده است كه يكسال من طراح نبودم و استاد "ه" بود، اين طور شد؛ سال آينده (كه امسال باشد) نمي گذارم اينگونه شود!
اين ها را مي شنيديم و مي پنداشتيم كه مي خواسته اند اعتبار آن استاد "ج" را خدشه دار كنند.در غير اين صورت، مگر مي شود يك استاد به اين صراحت چنين چيزهايي را اعلام كند.طرح سئوال و اينكه چه كسي طراح است كه امري مخفي است. هيچ كسي نبايد از آن مطلع باشد. در نهايت شنيده ها را وقعي ننهاديم، تا اينكه روزهاي امتحان آمد و امتحان انجام شد و ما ... مات و مبهوت! مبهوت از اينكه هرچه شنيده بوديم به واقعيت پيوست و هر آنچه را كه شايعه مي پنداشتيم، حقيقت بود. استاد "الف" ـ كه در برخي مواقع راديو و تلويزيون هم از او براي بيان نظراتش درباره مسائل اجتماعي استقبال مي كند ـ سئوالاتي را كه تعداد آن نيز چندان كم نبود، از جزوه هاي كلاسي اش در دانشگاه "ب" در ميان سئوالات كنكور مطرح كرده بود و استاد "ج" نيز كه به خوبي آن يكسالي را كه طراح نبود، جبران كرده بود!
در چنين وضعيتي، اولين فكري كه به ذهنمان رسيد اين بود كه: چه تعهدي! آن هم در رشته علوم اجتماعي!
و دومين فكري كه به ذهنمان خطور كرد اين بود كه: مگر سازمان سنجش متولي اين امر نيست! پس چه مي كند؟ گزينش اساتيد براي طرح سئوال كنكور بر مبناي ضابطه است يا رابطه! چگونه است كه فقط يكي دو نفر از اساتيد براي طرح برخي از بخش هاي سئوالات آزمون كارشناسي ارشد نظراتشان را ارائه مي دهند و تعداد زيادي از ديگر اساتيد ـ كه به زعم بسياري از دانشجويان تعدادي از آنان بهتر از اساتيد گزينش شده عمل مي كنندـ در حاشيه مي مانند و هيچ گونه اظهار نظري نمي كنند. بعد هم مدير مسئول پيك سنجش در هفته نامه مورخ 15 اسفند ماه در خصوص اخبار پس از كنكور مي نويسد:«...علاوه بر اين، سئوالات براي تمام دانشگاه ها براي اظهار نظر ارسال مي گردد.». آفرين بر سازمان سنجش. نوش دارو پس از مرگ سهراب! چگونه است كه اساتيدي كه تا پيش از طرح سئوال حق اظهار نظر را ندارند و اصلاً كسي از وجودشان خبري ندارد، پس از برگزاري آزمون مهم مي شوند و طرف مشورت! و يا در جاي ديگر مي نويسد:«...سئوالات آزمون، مطابق با آنچه كه از قبل اعلام شده بود، به كمك اساتيد دانشگاه ها در رشته هاي ذيربط تهيه شد...».بهتر بود كه ايشان مي نوشتند كه "از قبل" يعني كي و كجا؟ اتفاقاً، يكي از عمده ترين مشكلات، دست كم در آزمون كارشناسي ارشد علوم اجتماعي فقدان منابع معرفي شده است. نبود منابع مشخص است كه موجب مي شود فلان استاد ـ كه خودش طراح سئوال است و اين را نيز بيشتر دوست دارد! ـ سئوالاتي را در آزمون كارشناسي ارشد كه در سطح ملي انجام مي شود، مطرح مي كند كه فقط خودش جوابش را مي داند و دانشجويان كلاسش! براي چه آزموني كه سرنوشت صدها و بلكه هزاران جوان ايراني را تحت تاثير فرار مي دهد، مي بايست در سطحي نابرابر انجام شود؟ آن دانشجويي كه در فلان شهرستان مشغول به تحصيل است، از كجا بايد جزوه كلاسي استاد "الف" را كه در يكي از دانشگاه هاي تهران تدريس مي كند، به دست آورد تا براي كنكور آماده شود. و يا از كجا بداند كه به دنبال جزوه كدام استاد برود كه طراح سئوال كنكور است! به ويژه در رشته هاي علوم انساني كه مطالب مطرح شده در كلاس ها در دانشگاه هاي مختلف، متفاوت است.
اگر سازمان سنجش، به شيوه سنجش خود اطمينان دارد، سئوالات آزمون انجام شده را در اختيار ساير اساتيد دانشگاه هاي سراسر كشور قرار دهد تا همگي آنان در اين باره اظهار نظر كنند و در ضمن، سازمان مذكور
اين اظهارات را به صورتي علني منتشر كند تا مشخص شود كه چه تعداد از اساتيد دانشگاه ها به عنوان متخصصين اين امر، اينگونه سنجش را مقبول دانسته و مي پذيرند. جهت اطلاع آقايان مسئول بايد گفت كه در دانشكده هاي دولتي، تبليغاتي پخش مي شود و طي آن افرادي به دانشجويان معرفي مي شوند كه حاضرند در ازاي دريافت مبالغ نقدي، كارهاي تحقيقي و پايان نامه هاي دانشجويان را انجام دهند. اين ها را مي نويسيم تا سازمان سنجش بداند كه آزمون هايش در چه سطحي برگزار مي شود و بداند كه برخي از همين پذيرفته شدگان ـ و البته نه تمامي آنان ـ پايان نامه شان را هم خودشان انجام نمي دهند و بعد عنواني كه يدك مي كشند: "كارشناس ارشد" يا "دكتر"!
خدمت مدير مسئول هفته نامه پيك سنجش كه مي نويسد:«آزمون ورودي كارشناسي ارشد 1385 ... با نظم، آرامش، دقت و امنيت ويژه اي برگزار شد....» عرض مي كنيم كه بنا به گفته تعدادي از دانشجويان، در گوشه و كنار برگزاري آزمون هاي شما كه با امنيت ويژه اي! برگزار مي شد، تقلب، به شيوه هاي مختلف و در برخي مواقع با همكاري از سوي مراقبان آزمون! انجام مي گرفت. در آزموني كه ملاك قبولي در آن در بسياري از موارد به چند سئوال بستگي دارد، عمل تقلب چه پيامدهايي را مي تواند در پي داشته باشد. ممكن است كه سازمان سنجش اعلام كند كه اگر شما چنين مطلبي را ثابت كنيد ما برخورد خواهيم كرد. در پاسخ عرض مي كنيم كه اگر آقايان انتظار دارند كه ما آن دسته از دانشجويان متقلب را از ميان اين همه دانشجو، به ايشان معرفي كنيم، و يا از آن دسته از دانشجوياني كه همكاري مراقبان را در جريان تقلب ديگران مشاهده نموده اند، تقاضا كنيم كه افراد خاطي را معرفي كنند، سخت در اشتباهند. چرا كه هيچ فردي حاضر به چنين اقدامي نيست و مي پنداريم كه هر خواننده با انصافي نيز، به ايشان حق بدهد.
با اين وجود، آنچه مي دانيم اين است كه اگر سازمان سنجش از اين همه مشكلات مطلع است و اقدامي نمي نمايد، كه برايش متأسفيم و بيش تر از آن براي خودمان و نسل هاي بعدي كه در راهند، و اگر سازمان مذكور از اين مسائل اطلاعي ندارد كه برايش افزون تر از پيش متأسفيم و به تبع باز هم براي خودمان و نسل هاي آينده و هم چنين آينده علمي اين مرزوبوم. نمي دانيم چه كسي پاسخگوي اين مشكلاتي است كه در حال از ميان بردن بنيه علمي كشور است.آقاياني كه به دنبال برقراري عدالتند، بهتر است اول از سازمان هاي مربوط به خودشان كه سرنوشت هزاران جوان ايراني و آينده كشور را در دست دارند، شروع كنند.
در نهايت، آزمون امسال نيز همانند سال هاي گذشته به پايان رسيد و ما در اينجا هدفمان تنها فرياد دردي بود كه همچون هزاران درد ديگر در گلوي دانشجويان و اساتيد دانشگاه ها مانده بود و بيان غمي بود كه هنوز هم در دل دوستداران علم و انديشه و آينده اين سرزمين سنگيني مي كند.
در پايان، پيام مان به همه عواملي كه به نحوي به اين موضوعات و مشكلات مربوط اند و بي عدالتي ها را موجب مي شوند و تيشه به ريشه نظام علمي كشور مي زنند، اين است كه خود را و اعمالتان را دريابيد، كه اگرچه ممكن است امروز پاسخگو نباشيد اما روزي خواهد آمد كه مي بايست سخت پاسخ دهيد.
« فَذلٍكُ يومُئذ يومّ عُسير » « آن روز بسيار روز سختي است»(مدثر، آيه 9).
گروهي از دانشجويان علوم اجتماعي دانشگاه هاي تهران
اسفند 1384
لطفاً توجه نمایید این مطلب بدون دخل و تصرف در محتوای ارسالی منتشر گردیده است و فقط نظرات نگارنده آن می باشد