
سونامی و تبعات جهانی آن در سال 2005
حادثه سونامی یکی بزرگترین وقایع طبیعی جهان بود که در روز اول سال 2005 بسیاری از نگاه های را با سوی خود جلب کرد. این حادثه عظیم و خسارت بار علاوه بر اینکه جان هزاران نفر را گرفت تاثیرات اجتماعی بسیاری از خود به جا گذاشت
در این مقال سعی دارم به اختصار به بعضی از وقایع اشاره نمایم
معنای سونامی:
سونامی، آبلرزه یا غریاله [1] یکی از پدیدههای جغرافیایی است. غریاله به لرزش شدید آب دریا گفته میشود که در پی زمینلرزههای زیر دریا پدید میآید. آبی که به لرزه در آمده به شکل موجهای عظیم به کرانهها رسیده و ویرانی به بار میآورد. غریاله واژهی فارسی بومی برای این پدیده در استان بوشهر است و پدیدهی غریاله در کرانههای خلیج فارس نیز دارای پیشینه است. غریالهها معمولاً پس از یک زمینلرزه بزرگ (با حرکت رو به بالا)، فعالیت آتشفشانی زمینلغزه و یا برخورد شهابسنگها پدید میآیند. بسیاری از غریالهها در کرانههای ژاپن رخ میدهند و از اینرو واژه ژاپنی مربوط به این پدیده یعنی (津波 تسونامی) به زبان انگلیسی و از آن راه به بسیاری زبانهای دیگر نیز راه یافته است.
سونامی و تاثیرات اقتصادی آن :
باید به این نکته توجه داشت بلایای طبیعی و غیر طبیعی در هر محیطی آثار مستقیم و غیر مستقیمی بر روی منطقه
بحران زده از خود به جا می گزارد . منطقه که در سال گذشته شاهد بروز واقع سونامی بود از بعد جهانگردی بسیار برای کشور اندونزی و دیگر کشورهای آسیب دیده حائز اهمیت بوده است، علاوه بر تاثیراتی مستقیمی واقع سونامی بر اقتصاد جهانگردی این منطقه داشته است می توان به موارد دیگری نیز اشاره نمود
در جهان امروز که بيشتر از هر زمان ديگری کشورها در اقتصادی جهانی شده عمل می کنند و به يکديگر وابستگی متقابل پيدا کرده اند، زمين لرزه اخير و هجوم سهمگين امواج ناشی از آن به خشکی، بلايی طبيعی بود با ابعادی واقعا جهانی.
برای ارزيابی آنچه اتفاق افتاده، صرفا توجه به حوادث وحشتناکی که رخ داده يا آمار کشته شدگان که به طرز نگران کننده ای در افزايش پیدا کرد کافی نیست. اين تراژدی در سراسر يک منطقه عظيم کمانی شکل باعث بدبختی فراوان شده، منطقه ای که از مرکز زلزله در آبهای اندونزی شروع شده و تا سومالی در آنسوی اقيانوس هند کشيده می شود. فاجعه اخير بخوبی وابستگی متقابل کشورهای غنی و در حال توسعه را به نمايش گذاشته است.
زلزله ای برای آسيايی و اروپايی
هزاران توريست از کشورهای غرب اروپا که در هوای آفتابی اين مناطق، در حال گذراندن تعطيلات کريسمس خود بودند، درست مانند مردم ساکن دهکده های کوچک ماهيگيری و ديگر مناطق ساحلی فقير نشين به دام اين بلای طبيعی گرفتار آمدند.
همين وابستگی متقابل اکنون که عمليات گسترده کمک رسانی در جريان است به بوته آزمايش گذاشته شده است. کمک رسانی به اين همه کشور آسيب ديده در منطقه ای با اين وسعت، کاری بس دشوار است. اما مشکلات بسی فراتر از اقدامات فوری است که در جهت جلوگيری از شيوع بيماری ها و کمک رسانی به آسيب ديدگان صورت می گيرد.
ديپلماسی و پيشگيری
اکنون فرصت های زيادی برای تک تک کشورها يا سازمان های بين المللی بوجود آمده تا نقش پيشرو ايفا کنند. سئوال مطرح اين است که آيا وجود يک سيستم هشدار دهنده، شبيه آنچه در منطقه اقيانس آرام وجود دارد می توانست جان عده ای را نجات دهد؟
به این ترتیب واقع سونامه علاوه بر تاثیرات مستقیمی که بر روی اقتصاد کشورهای آسیب داده داشته است با به تاثیرات غیر مستقیم ما بر اقتصاد جهانی توجه خاصی نمود
سونامه و تبلیغات جهانی :
بعد از حاثه سهمگین جنوب غربی آسیا بسیاری از سازمان و گروه های بین الملی برای کمک و یا تبلیغات خود دست به کار شدند. یکی از اولین سازمان هایی که سریعاً در این حادثه فعال شد سازمان ملل متحد بود.
به گزارش بی بی سی رئيس اجلاس سازمان ملل برای امداد به سونامی زدگان می گويد کمک های عينی به سطح 717 ميليون دلار رسيده که 73 درصد مبلغ مورد تقاضای دبيرکل برای امداد فوری است.
يان اگلان هماهنگ کننده عمليات امداد سازمان ملل متحد پيشتر گله کرده بود که تنها بخش کوچکی از کمک های وعده شده بين المللی برای سونامی زدگان تا کنون دريافت شده است.
آقای اگلان که در آغاز اجلاس در مقر سازمان ملل در ژنو، ميزان کمکهای دريافت شده را تنها 300 ميليون دلار اعلام کرد، در يک کنفرانس خبری پس از اجلاس گفت که از پاسخ کشورهای کمک کننده دلگرم شده است.
آقای اگلان اظهار اميدواری کرد که بقيه مبلغ مورد نياز تا سقف يک ميليارد دلار نيز بزودی تامين شود. وی گفت که هرگز چنين کمک گشاده دستانه و سريعی سابقه نداشته است.
مجموعه کمک وعده شده به سازمان ملل 3 ميليارد و 400 ميليون دلار است.
اجلاس ژنو از طرف سازمان ملل برای بررسی نحوه کمک رسانی فوری و بلند مدت به آسيب ديدگان سونامی اقيانوس هند تشکيل شد
يکی از مهمترين هدف های اجلاس ژنو اين است که برخلاف موارد قبلی بروز حوادث مرگبار طبيعی، از جمله زلزله بم در ايران، اطمينان حاصل شود که کشورهای مختلف به تعهدات مالی خود برای کمک به آسيب ديدگان عمل می کنند و منابع مالی به دست کسانی می رسد که به آن نياز دارند.
پيشتر يان اگلان که رياست اجلاس ژنو را بر عهده دارد تاکيد کرد که منابع مالی برای کمک به سونامی زدگان بايد تازه باشد و نه آنکه با کاستن از کمک به کشورهای نيازمند ديگر تامين شود.
آقای اگلان هشدار داد که کشورهای کمک کننده نبايد ديگر بحران های انسانی در جهان را ناديده بگيرند.
سازمان ملل می کوشد مانع از تکرار وضعيت زلزله بم و عمل نکردن کشورها به تعهدات مالی خود برای کمک شود
به همين دليل، نمايندگان سازمان های فعال در چهارده نقطه بحران زده جهان - از جمله دارفور در سودان، بروندی و چچن - نيز به اجلاس ژنو دعوت شده اند.
دست کم 25 ميليون نفر در ديگر مناطق جهان از آنچه آقای اگلان "سونامی جنگ و ايدز" ناميد در رنج اند.
ضرورت ادامه کمک رسانی به ساير نقاط جهان از سوی يک مقام آمريکايی نيز مورد تاکيد قرار گرفته است.
آندرو ناتسيوس، مدير آژانس توسعه بين المللی ايالات متحده که در اجلاس ژنو شرکت دارد، در سخنانی گفته است که ادامه کمک به بازماندگان سونامی اقيانوس هند نبايد مانع از کمک مردم و دولت اين کشور به ساير نقاط جهان از جمله جنگ زدگان دارفور شود.
سونامی و هنرمندان
در طول سال 2005 در بسیاری نقاط جهان کنسرتها و برنامه های هنری بسیار زیادی به بهانه سونامی و کمک به آن اجرا
شد . بسیاری از هنر مندان از جمله مدونا، جورج کلونی، کويی اسپيسی، دايانا راس و اوما ترمن ، سود حاصل از اين برنامه تلويزيونی از طريق صليب سرخ آمريکا به منظور امدادرسانی به بازماندگان سونامی اختصاص دادند.
ريکی مارتين، خواننده آمريکای لاتين نيز روز چهارشنبه، 12 ژانويه به تايلند سفر کرد و به مدت چهار روز در مناطق آسيب ديده اين کشور حضور داشت.
خيريه 'مردم برای کودکان' که بخشی از بنياد ريکی مارتين است در خصوص مقابله با قاچاق کودکان و سوء استفاده جنسی از آنها فعاليت می کند.
در بريتانيا نيز کنسرتی که عوايد آن صرف امور خيريه برای کمک به قربانيان سونامی خواهد شد، روز 22 ژانويه با حضور "مانيک استريت پريچرز"، "جولز هلند" و "اريک کلاپتون" در ورزشگاهی در کارديف، مرکز ولز برگزار شد.
بليتهای اين کنسرت در طی چند روز به فروش رسيد و بيش از 65 هزار نفر در اين کنسرت شرکت کردند.
پيشتر نيز هنرمندان ديگری مانند استيون اسپيلبرگ، ساندرا، بولاک و لئوناردو دی کاپريو به فاجعه ديدگان سونامی در آسيا کمک کرده بودند.
استيون اسپيلبرگ، کارگردان سينما مبلغ 1.5 ميليون دلار و ساندرا بولاک، بازيگر سينما، يک ميليون دلار جهت کمک به سونامی زدگان اهدا کرد.
همچنين تعدادی از ستارگان سينمای هند، باليوود، از جمله شاهرخ خان، ميليونها روپيه به بازماندگان زلزله اقيانوس هند کمک کردند.
پانوم ديلون ستاره سينمای باليوود و دختر شايسته هند در سال 1977 نيز شخصا به مناطق آسيب ديده از امواج سونامی سفر کرده است.
این های تماما اخباری است که رسانه های بین المللی در مورد ستارگان خود و انسان دوستی آنها منتشر می گردد ، ولی باید در نظر گرفت این ملیون ها دلاری که برای انسان های نیازمند جهان جمع آوری شده و می شود ، نمی توان برای پیشگیری از این گونه وقایع مصیبت بار صرف گردد . شاید نه دنیای سرمایه داری امروز چیز دیگری می خواهد ...
سونامی و مذهب :
همزمانی حادثه سونامی و عید مسیحیان جهان شاید به نوبه خود بیش از پیش نقش مذهب و کارکرد آن در بلایای
طبیعی را مرد توجه قرار داد . تا آنجایی که حتی بسیاری از مسلمانان به این نکاته اشاره داشتن که اماکن مذهبی آنان در این واقعه از خطر موسوم مانده است.
روان ويليامز، اسقف اعظم کليسای کانتربری، بالاترين مقام کليسای اسقفی انگلستان در مقاله ای که در هفته نامه ساندی تلگراف به چاپ رسانده، از زاويه ای روحانی و اعتقادی، به بررسی فاجعه زمين لرزه بستر اقيانوس هند که به مرگ بيش از يکصد و پنجاه هزار تن در کشورهای حاشيه اين اقيانوس انجاميد پرداخته است.
روان ويليامز، در اين مقاله نوشته است: هر مرگ غير منتظره ای، برای دين آميخته با آرامش و جوابهای از پيش حاضر، مسئله ساز است، چه برسد به حادثه ای در ابعاد گستردگی حادثه اخير (زلزله اقيانوس هند) که تنها به انسان احساس خشم توام با ناتوانی القا می کند.
اين ناتوانی به حدی است که به اعتقاد آقای ويليامز، ما نه می دانيم چطور با آن برخورد کنيم و نه اينکه چطور شرايط را بهتر کنيم و درنهايت امری اجتناب ناپذير خواهد بود که نه گريزی از آن وجود دارد و نه می توان احساس خوبی نسبت به آن داشت.
اسقف اعظم کليسای کانتربری اذعان می کند که در چنين شرايطی، در وجود خدايی که در نظرش رنج و عذابی به اين گستردگی رواست، ترديد ايجاد می شود و به اعتقاد آقای ويليامز، شگفت انگيز يا حتی اشتباه بود اگر چنين ترديدی بوجود نمی آمد.
روان ويليامز می نويسد ديدگاه سنتی اين است که خدا نه مسئول رفتار ماست و نه مسبب اتفاقاتی که در جهان رخ می دهد. اتفاقات يا معلول ها، همه بواسطه دليل يا علتی رخ می دهند که می توان در يک نمودار رابطه آنها را ترسيم کرد و درواقع راهی برای رويارويی با آن يافت. بنابراين به اعتقاد آقای ويليامز انتظار اينکه خدا هميشه در مواقع خطر وارد صحنه شود و از آن جلوگيری کند غيرمعقول به نظر می رسد، اما او اين سوال را مطرح می کند که بالاخره تا چه حد تلفات و خطر را می توان برای اين جهان قابل قبول دانست؟
اسقف اعظم کليسای کانتربری می پرسد اگر قرار نيست خدا به کمک انسان بيايد پس چرا مومنان دعا می کنند و از خدا درخواست کمک يا شفا دارند؟ نويسنده در توضيح می نويسد اگر آنها با خود صادق باشند، دعا را ابزاری برای ايجاد راه حل های جادويی، که جهان را برای همه امن کند، درنظر نخواهند گرفت.
روان ويليامز می نويسد حقيقت شگفت آور اين است که دين از چنين آزمونهايی بارها و بارها موفق بيرون آمده، نه بخاطر اينکه شفابخش و آرامش دهنده يا قادر به توضيح حادثه رخ داده است، بلکه به اين دليل که افراد مومن هيچگاه نمی توانند آنچه را که به آنها نشان داده شده انکار کنند.
آقای ويليامز اعتقاد دارد مومنان آموخته اند که جهان را هديه ای بدانند و در حوادثی که تنها در موردشان می توانند سکوت کنند يا با حيرت شاهد وقوع آن باشند، حقيقتی نهفته است. گرچه اينگونه اعتقاد به شدت با حوادثی که بر اساس تجربه انسان حاکی از وجود جهانی قراردادی هستند در تضاد است.
اما مهمتر از همه، نظر اسقف اعظم کليسای کانتربری اين است که افراد مذهبی، ديگر انسانها را با شگفتی توام با سکوتی نگاه می کنند که خدا آنرا در وجودشان هويدا ساخته است و در واقع ارزش بسيار زياد حيات را می بينند و اين همان احساسات تندی است که به اعتقاد آقای ويليامز، باعث می شود افراد مومن و معتقد، در هنگام بحث در مورد سقط جنين يا مرگ اختياری افراد مبتلا به بيماری های لاعلاج، افرادی لجباز و غير منطقی به نظر برسند، چرا که از نظر آنها در اين جهان، جان اضافی وجود ندارد.
روان ويليامز اعتقاد دارد افراد مومن بايد الان بجای تلاش برای درک حادثه رخ داده، واکنشی را نشان دهند که شرايط را برای افراد زنده مانده در اين حادثه به هر نحو تغيير دهد.
او درباره خصوصيات افرادی که در حال حاضر در اين حادثه، چه بعنوان آسيب ديده و چه بعنوان امدادگر دخيل هستند می نويسد: آنها کمترين ميزان انرژی را برای خشم از نبود توجيه منطقی و مذهبی تلف می کنند و نسبت به سوال فلسفی يا اعتقادی مهم ما، بی اعتنا هستند.
از نظر آقای ويليامز آنها از قدرت و ديد صحيح برای عبور از اين بحران برخوردارند و خود را موظف به خدمت و ابراز عملی عشق می دانند و در اين بين خداوند به شکلی بسيار ساده، همراه با آنها نمودار خواهد شد.
شاید بسیاری از رهبران مذهبی جهان نیز عقاید مشابهی داشته باشند و گروهی دیگر این واقعه را نتیجه گناهان بشر می دانند و بسیاری از موارد دیگر، که می توان جداگانه و مفصل در مورد آن مقاله های متعددی به نگارش در آورد .
درسهایی که می توان از این واقعه آموخت
می توانست مباحث کنونی در مورد سونامی، ماه ها و شاید سالها پیش از وقوع سانحه مهیب اقیانوس هند مطرح شود.
این درست نیست که منتظر ماند تا سانحه ای رخ دهد و سپس راههای مقابله با آن را آموخت. تا کنون چندین تحقیق سطحی و گذرا در مورد سونامی انجام شده که همه آنها به مدت ها قبل باز می گردد. در نهایت می بایست تحقیقات تازه ای در این خصوص صورت گیرد و نتایج این تحقیقات در همه جای دنیا در قالب یک مساله بین المللی عنوان شود. در این جا پنج مورد ذکر می شود:
سیستم های اخطار دهنده
سالها پیش، کشورهای حاشیه اقیانوس آرام یک سیستم اخطار دهنده در این اقیانوس نصب کردند که حرکت های عمقی آب که توسط امواج زلزله ایجاد می شد را گزارش می داد. جزایر اقیانوس آرام پیش از نصب این دستگاه بارها متحمل خسارات بسیاری در هنگام وقوع سونامی شدند. تجربه سونامی سال 1946 در جزایر هاوایی ضرورت وجود یک سیستم اخطار دهنده را هویدا کرد. این دستگاه که در اعماق اقیانوس بصورت شناور باقی می ماند با مساعدت کشور های پیشرفته در این زمینه در اقیانوس آرام نصب شد و کشور های حاشیه اقیانوس را از خطر احتمالی وقوع سونامی مطلع می کرد.
سونامی از موج هایی نسبتا آرام شروع می شود که با سرعت سرسام آوری در اقیانوس به پیش می روند و برخی اوقات هزاران مایل مسافت را این امواج در حالی طی می کنند که سرعت آنها کم است و اما بطور مداوم بر ارتفاع این امواج افزوده می شود این روند ادامه دارد تا امواج به نقاط کم عمق تر می رسند. گاهی ارتفاع این امواج به بیش از 6 متر می رسد و تمامی خانه ها را با نیرویی اعجاب انگیز ویران می سازد.این امواج گاهی ساعت ها طول می کشد تا به ساحل برسد که بستگی به مسافتی دارد که امواج طی می کنند و مساله مهم این است که این ساعات برای قربانیان احتمالی این حادثه بسیار حایز اهمیت خواهد بود.
متاسفانه سیستمی که در اقیانوس آرام مورد استفاده قرار می گیرد، در اقیانوس هند نصب نشده است بدین ترتیب میلیون ها نفر از مردم بدون اطلاع از این زلزله مهیب دریایی در این فاجعه خسارات جانی و مالی بسیاری را متحمل شدند. اگر چه عامل اصلی که باعث شد تا این دستگاه در اقیانوس هند نصب نشود فقر مالی کشور های منطقه بود اما عدم همکاری دولت های منطقه کرانه اقیانوس هند و کم اهمیت پنداشتن احتمال وقوع این حادثه، باعث شد که اقدامات به موقعی صورت نگیرد.(آخرین سونامی در این منطقه در سال 1886 رخ داد.) این حادثه می تواند درس عبرتی برای جهانیان باشد تا دیگر چنین حوادث ناگواری تکرار نشود. طبق گزارشات یکی دیگر از معضلات این حادثه این بوده که مردم نمی دانستند پس از وقوع سونامی باید از چه دستگاه و یا ارگان دولتی کمک بگیرند.
بازنمایی
آب با سرعتی سرسام آور به سمت ساحل پیش می رود بنابراین بطور قطع امکان بازیابی و نقشه کشی مسیر احتمالی آب در یک سونامی احتمالی ممکن می باشد. در نتیجه سونامی دیواری از آب پدید می آید و به سوی ساحل پیش می رود که با توجه به آن می توان وزن احتمالی و جای نگاری موج را پیش از آنکه دوباره به خط ساحلی برگردد، محاسبه کرد. بدین ترتیب برنامه ریزان می توانند از این طریق مناطق پر خطر را شناسایی کرده و محدودیت هایی را برای ساخت و ساز در این نواحی اعمال کنند.
آنچه دراین جا مشکل ساز است علاقه مردم به ساخت و ساز در نواحی ساحلی است که احتمال خطر بیشتری مردم را تهدید می کند. ترسیم بستر سونامی به برنامه ریزان نواحی این امکان را می دهد که چگونگی ساختار ساخت و ساز ایمن منطقه در مقابل سونامی را شناسایی کنند و الگوهای شهری را به همان ترتیب توسعه دهند و در نتیجه مشخص می گردد که مردم به چه منطقه ایی نقل مکان کنند تا از سونامی در امان باشند. این برنامه ریزی اگر با سیستم هشدار دهنده همراه باشد می تواند میزان کشته شدگان و مجروحین این حادثه به حداقل ممکن کاهش دهد.
قوانین ساختمان سازی
این قوانین با توجه به خطرات ناشی از سونامی تدوین شده هم اکنون در هاوایی کاربرد دارد. مدیریت آژانس حوادث غیر مترقبه در ماده قانونی از پیش تعیین شده ای خسارات سونامی راهم لحاظ کرده است. اگر چه تدوین و اجرای این قوانین در کشور های فقیرتر بسیار مشکل است اما با توسعه تسهیلات در این زمینه می توان جان هزاران نفر را نجات داد و جلوی خسارات مالی هنگفتی را گرفت.
در سال 2002 قانونی تصویب شد که در آن به خطرات ناشی از سونامی توجه بسیاری شده بود که طی آن هفت اصل برای برنامه ریزان و طراحان شهری برای مقابله با خسارات سونامی وضع شد که این هفت اصل بهترین راهنمای طراحان شهری برای حل معضل سونامی است. یکی از این هفت اصل به طراحی ساختمان ها می پردازد. علاوه بر شناختن نواحی پر خطر و ممانعت از ساخت و ساز در این نواحی، با توجه به این اصول می توان به ابزاری که ساختمان را در برابر سونامی ایمن تر می سازد پی برد، مثلا ساختمان چقدر از سطح زمین بالاتر باشد تا سطح آب پیش بینی شده در سونامی به آنجا نرسد، فضای زیر ساختمان هم می تواند بیهوده رها نشود مثلا از آن بعنوان پارکینگ، فضای سبز و غیره استفاده کرد. خسارات سونامی از آنجا منشا می گیرد که امواج می خواهند آزادانه به پیشروی ادامه دهند ولی موانعی در سر راه آنهاست که امواج این موانع را در هم می کوبد.
طراحی شهری برای مقابله با سونامی
این امر میسر است که در اقدامی آگاهانه بخش اعظم ساخت و ساز های نواحی کرانه دریا در نقاطی که امکان رسیدن امواج سونامی به آنجا کمتر است صورت پذیرد. طراحی شهری با لحاظ کردن مساله سونامی در آن، توجهی خاص به چگونگی استفاده از اراضی و اقدامات مربوط به طراحی شهری را می طلبد. استفاده از اراضی ساحلی می تواند با کمترین اتلاف زمین صورت گیرد همانطور که بسیاری از کشور های پیشرفته با استفاده از این روش علاوه بر اهداف ایمن سازی به اهداف زیباشناختی مناطق ساحلی هم دست پیدا کرده اند. راه حل بهتر و کم هزینه تر و ایمن تر این است که موقتا استفاده از پارک ها و تفرجگاه های ساحلی به حال تعویق در بیاوریم تا اینکه به ساخت و ساز هتل های چند طبقه و خانه های مسکونی پرداخته شود.
بستر هایی که پتانسیل وقوع سونامی در آنها بالا است باید طوری طراحی شوند که مردم کمترین میلی به سکونت در آنجا نداشته باشند. از این گذشته می توان به جذابیت های زیباشناختی کناره های دریا و اقیانوس ها ،که پتانسیل بالایی برای مواجه با سونامی دارند، پرداخت و در این نواحی فضاهای زیبایی را پدید آورد تا در صورت وقوع سونامی خسارات کمتری به منطقه وارد شود مانند شهر"هیلو" که میان ساحل دریا و مرکز اصلی شهر(ساختمان ها و محل سکونت مردم) جنگل سونامی طراحی شده و بدین طریق هم فضای زیبایی در شهر پدید آمده و هم تا حدودی شهر را در مقابل سونامی احتمالی محافظت می کند.
تخلیه محل
مهم ترین و غیر قابل انکارترین عامل در تخلیه کردن محل اطلاع از وقوع سونامی و داشتن زمان کافی است. مساله دیگر این است که اگر وسایل حمل و نقل به اندازه کافی در دسترس نباشد همچنان افرادی در محل حادثه و در ساحل دریا باقی خواهند ماند. در بیشتر موارد نیاز نیست که تمام شهر را خالی از سکنه کرد چراکه سونامی بیش از چند صد متر نمی تواند پیشروی کند و اگر بتوان نیم کیلومتر مردم را به عقب کشید تقریبا می توان گفت که جان همه مردم حفظ می شود ، این کار در بسیاری از کشور های کرانه اقیانوس هند میسر می باشد اما مشکل ازدحام بیش از حد جمعیت و عدم وجود وسایل حمل ونقل به تعداد کافی در این مناطق است. اما با این حال اگر سیستم اخطار دهنده ای اقیانوس هند وجود داشت بسیاری از مردم می توانستند به طبقات بالایی هتل ها و ساختمان ها و به مناطق مرتفع پناه برند.
نکته اساسی در این جا این است که دولت بتواند این همکاری را داشته باشد که مردم را ازاین حادثه مطلع کند که اگر در حادثه سونامی هند این اتفاق می افتاد بسیاری از مردم و حتی کودکان می توانستند در مدت زمان 15 دقیقه نیم کیلومتر راه را بدوند.
منابع :
وب سایت بی بی سی
وب سایت ویکی پدیا
هفته نامه ساندی تلگراف
سالنامه منابع طبیعی ایران 1385

